“Çocuklar neden hep oyalanır, bir türlü hazırlanmak bilmezler?”

Hepimiz dönem dönem çocuklarımızın herhangi bir işi yaparken oyalanmalarıyla karşılaşırız. Bu gibi durumlar karşısında kendimizce çözümler bulmaya çalışırız. Ancak asıl gözden kaçırdığımız çocuklarımızın neden sürekli oyalandığıdır.

Altı yaşından önce zaman kavramı çocuğa pek fazla birşey ifade etmez. Dün, yarın gibi kavramları karıştırmanın yanı sıra saat kavramı da henüz tanım olarak yerleşmemiştir. Örneğin; “Tatlım 5 dakika sonra yatma zamanı” dediğinizde “5 dakika az mı çok mu?” sorusuyla karşılaşabilirsiniz ya da “Bir hafta sonra tatile gideceğinizi söylediğinizde her gün “Ne zaman tatile gideceğiz” sorusunu duyduğunuzu hatırlarsınız. Zaman kavramı; çocuklar tarafından henüz tam olarak kavranmadığı için acele etmenin, hızlı olmanın hiçbir avantajı olmadığını düşünürler. Ancak onlara her zaman istedikleri kadar oyalanabilecekleri vakti vermemiz mümkün değildir. Bu nedenle oylanma ile ilgili bir sorun yaşadığınızda neler yapabileceğiniz konusunda Dr. Jerry Wyckoff ve Barbara C. Unell’in kaynağından bir alıntıyla yazımıza devam ediyoruz.

Sorunun Önlenmesi:

Yeterli zamanı ayırmaya çalışın.
Eğer aceleniz varsa, okul öncesi kaplumbağanızı beklemek sabrınızın taşmasına yol açacaktır ve sizi daha da geç bırakacaktır. Durmadan meraklı gözlerle etrafını araştıran ve acele etmenin ne demek olduğunu bilmeyen birisi için oyalanmanın tipik bir davranış biçimi olduğunu anlayarak, gezintilere hazırlanmak için yeterli zamanı ayırın.

Rutin bir zaman çizelgesini sürdürün.
Bir çocuğun gün boyunca rutine ve tutarlığa ihtiyacı olduğundan, rutini bozulduğunda daha fazla oyalanma eğilimi gösterir. Çocuğunuzun ondan uygulamasını istediğiniz zaman çizelgesini tanıması için zaman sınırlamaları ve yemek yemek, arabadan inmek vb. için düzenli motifler oluşturun.

Siz kendiniz oyalanmayın.
Bir yere giderken sırf sizi beklemesi için çocuğunuzu hazırlamak ona zamanın önemli olmadığını düşündürür. Eğer hazır değilseniz, örneğin büyükannelerin evine gitmek için hazır olduğunuzu söylemeyin.

Sorunun Çözümü:

Ne Yapmalı ?

Çocuğunuz için sizin hızınızda hareket etmesini kolaylaştırın.
Acelenizi saklamak için basit oyunlar oynayın. (Çocuğunuzun daha hızlı gitmek istemesini sağlamak için büyükannenin evinde ne olduğunu tahmin etme oyunu gibi) Sözgelimi arabaya kadar olan yolun hızlıca geçmesini istiyorsanız “kollarınıza koşmasını” istemeyi deneyin.

Saati Yen oynayın.
Çocuklar sizin istediğinizi yapmaya çalışmak yerine saati (nötr bir otorite) yenmeye çalışırken her zaman daha çabuk hareket ederler. Örneğin: “Bakalım saat çalmadan giyinebilecek misin?” deyin.

Hız için teşvik edin.
Acele etmek için yapılan bu üstü kapalı isteklerin çocuğunuza fazladan bir üstünlük sağlamasını sağlayın. “Saati yendiğin zaman okula gitmeden önce 10 dakika oynayabilirsin" deyin. Bu çocuğunuzun zaman çizelgesine uyanların başına iyi şeyler geldiğini görmesini sağlar.

Sonuç kadar hareketi de ödüllendirin.
Çocuğunuzu bir şeyi tamamlamaya isteklendirirken, bütün süreç boyunca teşvik edin. Örneğin iş bittikten sonra “Giyindiğin için teşekkürler…” demek yerine “Bu kadar çabuk giyiniyor olman ne hoş…” deyin.

Rehberlik yapın.
Çocuğunuzun o anki gündemi ne olursa olsun, yaşamın devam ettiğini ona öğretmek için o an yapılan işe (arabaya binmek veya giyinmek) rehberlik etmeniz gerekebilir.

Büyükanne kuralını uygulayın.
Bir işi yaparken veya bir yere giderken belli bir hızı tutturmanız gerekiyorsa büyükanne kuralını uygulayın. Bu, daha sonra yapmak istediği şeye denk olarak çocuğunuzu daha çabuklaştıracaktır. Örneğin; “Giyinmen bittiğinde treninle oynayabilirsin” deyin.

Ne Yapmamalı ?

Kontrolü Kaybetmeyin
Eğer aceleniz varsa ve çocuğunuzun acelesi yoksa, dikkatinizi oyalanmasına vererek ikinizi birden daha da fazla yavaşlatmayın. (Örneğin; gitmeye hazır olması için ona bağırmak veya dırdırlanmak) Sinirlenmek yalnızca çocuğunuzun kaygısız hızını teşvik edecektir.

Dırdırlanmayın.
Çocuğunuz oyalanırken acele etmesi için ona söylenmek yalnızca hareketsizlik halinde onunla ilgilendiğinizi gösterir. “Daha hızlı yapma” tekniğini oyuna çevirerek bunu gizleyin.